Wat te doen bij kanker en depressieDepressie bij mensen met kanker is gerelateerd aan de levensduur. Zo blijkt bijvoorbeeld uit onderzoek van het VU medisch centrum in Amsterdam dat patiënten met hoofdhalskanker en een verslechterde kwaliteit van leven — waar depressie onder valt — een grotere kans hebben te overlijden binnen zes maanden na behandeling. Het sterftecijfer onder kankerpatiënten stijgt met 25 procent wanneer er symptomen van een milde depressie zijn, zo werd vorig jaar aangetoond in een studie van de Universiteit van British Columbia. Een depressie tast volgens de onderzoekers niet alleen het immuunsysteem aan, maar heeft daarnaast zo’n sterke uitwerking op het gedrag van mensen, dat het de levensduur verkort. Onduidelijk is nog wat de precieze relatie tussen kwaliteit van leven en overlevingskansen van kankerpatiënten is. Dit wordt onderzocht door bijzonder hoogleraar Irma Verdonck, die sinds kort de leerstoel Leven met kanker aan het VU medisch centrum in Amsterdam bezet. Met wetenschappers uit diverse disciplines bereidt psycholoog en logopedist Verdonck een projectgroep voor die de komende jaren meer dan tweeduizend patiënten en hun dierbaren gaat volgen. De wetenschappers gaan de kwaliteit van leven van de patiënten in kaart brengen in relatie tot onder meer angst en depressie; andere chronische ziekten; bloeddruk en leefstijl; en fysiek, psychisch en sociaal functioneren. Een mogelijke verklaring voor de relatie tussen depressie en overlevingskansen die zal worden onderzocht, heeft te maken met het immuunsysteem van kankerpatiënten. ‘Het immuunsysteem kan worden ontregeld door kanker’, zegt Verdonck. ‘Dit zou weer kunnen leiden tot terugkeer van de ziekte, maar ook tot slechtere kwaliteit van leven.’ Hierbij spelen zogeheten cytokines een rol, eiwitten in het lichaam die zowel tumorgroei als symptomen als depressie en vermoeidheid tot gevolg hebben. Genetische kenmerken, kankerbehandeling en psychische stress zouden dit effect kunnen versterken. Tegen depressie bij kankerpatiënten kan iets worden gedaan, zoals cognitieve gedragstherapie en antidepressiva. Dat er een relatie is tussen depressie en overlevingskansen van kankerpatiënten, betekent niet dat het de eigen schuld is van mensen als zij overlijden aan kanker, benadrukt Verdonck. ‘Kanker krijgen is een kwestie van pech’, stelt ze. ‘Een paar cellen in je lichaam ontregelen en dat leidt tot kanker.’ Verdonck wijst erop dat de kans op kanker wel verkleint door een gezonde levensstijl: ‘Sporten, gezond eten, niet te veel alcohol drinken, niet roken.’ Maar zelfs als je gezond leeft, kan kanker je overkomen. Dat gebeurde ook bij Verdonck zelf, toen drie jaar geleden borstkanker werd vastgesteld, waartegen ze succesvol is behandeld. Verdonck: ‘Je wapenen tegen kanker is te vergelijken met inbraak: je houdt je deuren en ramen goed op slot, en hoopt dat een inbreker jouw huis overslaat. Maar als een inbreker een raam inslaat, ben je toch de klos.’ Uit talrijke onderzoeken is gebleken dat niet alleen fysieke, maar ook psychosociale en spirituele problemen veelvuldig optreden na de behandeling van kanker. Gezien de enorme impact die de ziekte en de behandeling hebben op het persoonlijke leven is dat niet verwonderlijk. Voor kankerpatiënten die een depressie of sombere gevoelens ontwikkelen, lijkt het daarom — op basis van onderzoeksgegevens — belangrijk om positief te denken en hulp te zoeken. Bestel dit nummer na via onze klantenservice: T 0251 - 257 927. Iedere maand Ode thuis ontvangen? neem nu een proefabonnement vanaf 3,33 per maand.
|
|


