'Dit is wat ik geworden ben'
Dit nummer staat Ode uitgebreid stil bij het denken van één mens: Ivan Illich. Illich verwierf faam in de jaren zeventig met zijn kritiek op het ontwikkelingsdenken dat toen in zwang kwam. Hij vroeg zich af of de belofte van ontwikkeling de vrijheid en de autonomie van de mens wel zou dienen. Nu de economie meer dan ooit de wereld regeert, groei en ontwikkeling algemeen als een zegen wordt beschouwd en het vertrouwen dat de technologie alle problemen kan oplossen haast onomstotelijk is, is het een goed moment voor een kritische analyse: maakt de vooruitgang haar beloften waar?Ode ging terug naar een bijna vergeten denker die baanbrekende boeken schreef - die actueel zijn gebleven. Hierbij fragmenten van het werk van Illich en reacties uit verschillende hoeken. Ten slotte reisden Jurriaan Kamp en Helene de Puy naar Bremen in Duitsland voor een gesprek met Illich.
Helene de Puy
De conviviale samenleving
Naast zijn kritiek op de industriële maatschappij presenteert Illich het alternatief van de 'conviviale' samenleving. Een nieuw woord voor een (nog) niet bestaande wereld.
Ivan Illich
Energieslaven
1973 was het jaar van de energiecrisis. De Arabieren draaiden de oliekraan dicht en het Westen werd gedwongen zich te bezinnen op de toekomst van de industriële samenleving. In hetzelfde jaar schreef Ivan Illich een essay waarin hij de 'crisis' een verrassend ander perspectief bood.
Ivan Illich
Het gevaar van gezondheidszorg
Medical Nemesis was in 1975 niet het eerste boek waarin Illich zijn visie beschreef, maar het was wel het boek dat hem wereldwijd faam bezorgde. 'briljant aan de kaak gesteld', schreef de Volkskrant en 'oogverblindend knappe analyse', aldus Vrij Nederland meer dan 25 jaar geleden.
Ivan Illich
Leren staat los van verplicht schoolbezoek
De ontplooiing van het individu staat in het denken van Illich centraal. Vanzelfsprekend kwam hij op zijn zoektocht dus ook uit bij de school als een fundament van de moderne maatschappij.
Ivan Illich
Menselijke maat
Organisatieadviseur Mickey Huibregtsen over Ivan Illich.
Ivan Illich
Moed
Hoofdredacteur Lynne McTaggart over Ivan Illich.
Editors
Doorbraak in Genua
Er bestaat een verschil tussen mondialisering en internationalisering.
Editors
Straatfeest in Genua
Over de demonstraties tijdens de topontmoeting van de G8 onlangs in Genua is veel gezegd en geschreven. Er waren boze relschoppers die stenen gooiden. Maar er was ook een grote, bonte verzameling van wereldburgers die aandacht vroeg voor een andere - menselijker - wijze van mondialisering. Marco Visscher reisde voor Ode naar Genua om uit te vinden wie de gezichten en de stemmen zijn achter het toenemende internationale verzet. Een gesprek met moeders, ouderen en onderwijzers.
Marco Visscher
Bewust bewegen
Sport is een ideale manier om de principes van zen in praktijk te brengen.
Gabriele Foster
Eiland zonder stress
Gezond honderd worden, is geen probleem in Okinawa.
Marco Visscher
Het middel en de kwaal
Ouderwetse methoden effectiever tegen malaria dan insecticiden.
Elbrich Fennema
Vitaminen zijn van levensbelang
Veel moderne ziekten zijn eenvoudig te voorkomen.
Tijn Touber
Ervaren en denken
Jagdish Parikh en de kern van de zaak.
Tijn Touber
Volmaakte mensen
Spirituele groei en bewustwording zijn tegenwoordig vrijwel synoniemen voor individuele zelfontplooiing. Niet de groep, maar het individu staat centraal in de vloedgolf van workshops, cursussen, en trainingen. Want 'I am OK, you are OK', luidt de boodschap. Maar er is één man in een klein Beiers dorpje die het heel anders ziet. Voor Bert Hellinger begint geluk bij de familie. 'Iemand is pas gelukkig, als hij in vrede en liefde met zijn naasten leeft.' Een ontmoeting met wellicht de meest vernieuwende psychotherapeut van deze tijd: de 'uitvinder' van de 'familieconstellatie'.
Tijn Touber
Een gevoel van rijkdom
Boekbespreking.
Elbrich Fennema
Eindelijk thuis
Muziekbespreking. Larry John McNallyDandelion Soul (CRS Records).
Ton Maas
God mag weer
Boekbespreking.
Tijn Touber
Pen en papier
Boekbespreking.
Elbrich Fennema
Recept voor zelfheling
Boekbespeking.
Tijn Touber
Een gevangenismaal
In de keuken met Andre Wolf.
Andre Wolf
Het grootste perspectief
Het gesprek met Bert Hellinger was een bijzondere ervaring, omdat de man vanuit een groot perspectief denkt. In zijn therapeutische werk wordt hij voortdurend geconfronteerd met mensenlevens die met elkaar zijn verstrengeld.
Tijn Touber
Overigens ben ik van mening
Een pleidooi voor bekende afzenders.
Editors