In de verkiezingsdebatten hebben we het allemaal weer kunnen aanschouwen: lijsttrekkers die zich uitsloven om slimme one-liners te produceren en persoonlijke aanvallen uit te voeren op hun opponenten. Het was vermoeiend om te volgen. Deelnemers konden nauwelijks hun zin afmaken. Als het niet de politieke tegenstanders waren die de spreker onderbraken, dan was het wel de presentator die zich ermee ging bemoeien.

Veramerikanisering, zo wordt zoiets al snel genoemd. Want niet alleen de campagnes van de politieke partijen zijn steeds meer op Amerikaanse leest geschoeid (de persoonlijkheid van de lijsttrekker is belangrijker dan de standpunten van de partij), ook journalisten laten zich meeslepen in de trend naar oppervlakkigheid.   Read more...

Het dillema van Twitter: je wilt zo veel mogelijk volgers, maar tegelijkertijd wil je niet worden overstroomd met onbenulligheden. Hoe bereik je dit? Ja-maar-filosoof Berthold Gunster heeft een oplossing, een Twitter-account zonder tweets: @omdenken. Wel vrienden, geen geklets.   Read more...

In Amerika is het een veelvoorkomende aandoening bij ouders: paranoia, ofwel overmatige achterdocht. Ze zijn voortdurend bevreesd dat er iets met hun kinderen gebeurd.

Laatst nog. Een man was push-ups aan het doen in de speeltuin bij ons in het park. Een aanwezige moeder vermoedde dat hij met zijn telefoon foto’s nam van de spelende kinderen. Help, een pedo! Ze nam een foto van de man die ze pardoes plaatste op een Yahoo-group voor ouders bij ons in de wijk. Vandaaruit ging het bericht al snel een eigen leven leiden in andere delen van San Francisco. Een wijkagent ging bij de vermeende vieze man op bezoek die, enigszins overdonderd, zijn medewerking verleende en direct telefoon en computer ter beschikking te stellen. Wat bleek: geen enkele foto van kleine kinderen te vinden. De man gebruikte bij de push-ups zijn telefoon vanwege de ingebouwde stopwatch... Oeps.   Read more...

In 2010 is het 150 jaar geleden dat Max Havelaar verscheen. Al meteen veroorzaakte het boek grote opwinding. De thema's uitbuiting en machtsmisbruik zijn universele thema's van alle tijden. Daarom is Max Havelaar al 150 jaar een monumentaal boek en journalist Gijsbert van Es (chef van NRC Weekblad) vond dat het boek een jong en nieuw publiek in de 21-ste eeuw verdient.   Read more...

Jaarlijks worden in Nederland zo’n 40.000 mensen voor het eerst getroffen door een beroerte. Er zijn grofweg twee oorzaken te benoemen: de bloedcirculatie naar de hersenen faalt door ofwel een verstopping (ischemische beroerte) ofwel een bloeding (hemorrhagische beroerte). Daardoor sterven hersencellen en ontstaan symptomen als verlammingsverschijnselen, spraakafwijkingen en gezichtsproblemen. Volgens het RIVM is de kans om tijdens het hele leven een beroerte te krijgen (life-time risico) voor mannen en vrouwen gelijk. Op 55-jarige leeftijd ligt deze kans rond 21 procent. Vaak ontstaat een beroerte secundair aan een ander gezondheidsprobleem, zoals diabetes of een hartaandoening. Het goede nieuws is dat er manieren zijn om het risico te verlagen. We zetten hieronder 13 tips voor u op een rijtje.   Read more...

Zin, het klooster voor zingeving en werk in Vught, is voor Joseph Jaworski het officieuze centrum voor nieuw leiderschap. Van 26 tot en met 28 mei geeft hij hier een workshop over Nederlanders als voorlopers in het nieuwe leidinggeven.

In Amerika werden ze al eerder gesignaleerd, maar nu is de Crafty Girl ook overgewaaid naar Nederland. We hebben het hier over een type creatieve vrouw dat een enorme tak uit het bos meesleept en die tot trapleuning omtovert. En dat een serieus gesprek voert over een gebreid gebakje of een gehaakte koekoeksklok. Crafty Girls bedenken en maken zelf hun producten en verkopen die in eigen webwinkels. Schrijfster Machteld Stilting signaleerde deze nieuwe trend en schreef een handboek voor Crafty Girls in Nederland: "Maak het! Met je creatieve webwinkel."   Read more...

‘Examens zijn funest voor het onderwijs.’ Zo begon het interview in een oude Ode uit 1995 met Colin Hodgetts. Hij is oprichter van de Small School in Engeland. Examens werken ‘luiheid en onverschilligheid van de leraren in de hand’, stelde hij. Want vanwege de druk om goede examenresultaten te halen, vergeten onderwijzzers dat het erom gaat ‘het gevoel van eigenwaarde van het kind te ontwikkelen’.

Nu heel Nederland meedreunt op de stress van scholieren die hun examenweek zijn ingegaan, is het aardig (nogmaals) kennis te nemen van de beste ideeën uit de wereld van alternatief onderwijs. Lees daarom vooral deze artikelen uit het archief van Ode:   Read more...

De meeste mensen zijn ijdel en dat geldt zeker voor reclamemensen. Copywriter Alec Brownstein speelde slim in op die kennis toen hij een baan zocht. Hij kocht de namen van zijn favoriete reclamebazen als advertentie op Google, voor 15 cent per klik. Zocht een van zijn gedroomde werkgevers op zijn eigen naam, dan verscheen de advertentie van Alec Brownstein: "Hey, jezelf gooooogelen is fun. Mij aannemen ook", met een link naar zijn website, alecbrownstein.com. De aanpak werkte. Elk van zijn prospects belde hem, op een na. Brownstein werkt nu bij een hip New Yorks reclamebureau. Ander optimistisch nieuws deze week is natuurlijk dat de vuilnismannen in Utrecht en Amsterdam weer aan het werk gaan.   Read more...

’s Werelds populairste onkruidverdelger is niet meer zo effectief. Onkruid blijkt steeds vaker resistentie te ontwikkelen voor glyfosaat. Deze fosforverbinding, beter bekend onder Monsanto’s merknaam Roundup, wordt door boeren over de hele wereld gebruikt.

Dat is een serieus probleem, stelde New Scientist. ‘Glyfosaat is net zo belangrijk voor de wereldvoedselproductie als penicilline voor de menselijke gezondheid’, zei Stephen Powles, een Australische plantwetenschapper. Het middel wordt vooral ingezet bij de teelt van graan, sojabonen en katoen.   Read more...

Email: je kunt niet met en je kunt niet zonder! Maar een overvolle inbox met tientallen of zelfs honderden ongelezen berichten kan voor velen een enorme stressfactor zijn. Wat kun je doen om email te gebruiken waarvoor het is bedoeld: je leven gemakkelijker te maken?   Read more...

Barack Obama leek zo’n moderne president te zijn. Tijdens de campagne waren hij en zijn Blackberry nog onafscheidelijk. Maar afgelopen weekend sprak hij nogal laatdunkend over ‘iPods en iPads en PlayStations en Xboxes.’ Ze zouden informatie omzetten in afleiding. Ja, ze zouden zelfs ‘een vorm van vermaak’ zijn: hoe vreselijk! Niets minder dan de democratie raakt in gevaar...

Even klonk Obama tijdens de speech aan de afgestuurden van Hampton University als al die anderen die de tijdbesteding van een jongere generatie niet begrijpen. Zo is het altijd gegaan, of het nu films, stripboeken of rock ’n roll was dat de aantrekkingskracht van jongeren greep.   Read more...

Over de relatie tussen milieu en economie heeft Ode in het verleden al vaak geschreven, zoals in een omslagartikel van Tijn Touber uit 2000 en een essay van de Amerikaanse boer Wendell Berry. Onlangs verscheen over dit onderwerp een boek, Biokapitaal: De verzoening van economie, natuur en menselijkheid, geschreven door de Duitse journalist Andreas Weber en uitgegeven door Ankh-Hermes. Het is een intelligent pleidooi om in deze economische crisis weer eens goed te kijken wat er moet veranderen. Hieronder volgt de weergave van onze emailcorrespondentie.

1. You argue that care for the environment is in humanity’s best interest. How is that so? Isn’t environmentalism misanthropic by nature?

The idea you refer to stands at the core of the twin dilemma (or disaster) of growing poverty and vanishing diversity. I would even argue that the opinion that “green means nature, not people” is the major obstacle to relief in both areas. The humanist left, even more ferociously than the conservative right wing, advocated technology and growth to ease the workers’ burden.

‘Science has proof without any certainty. Creationists have certainty without any proof.’ Het is een citaat van de twintigste-eeuwse antropoloog Ashley Montague dat ik vandaag zag staan onderaan een email van een vriendin die wetenschapper is.

De strijd tussen wetenschappers en gelovigen vind ik altijd een wat vermoeiend schouwspel. De twee kampen praten volledig langs elkaar heen. Dat is ook heel logisch; ze praten over twee heel verschillende zaken. Religie gaat over de vraag hoe we ons dagelijks bestaan zin kunnen geven; wetenschap over hoe de wereld om ons heen is georganiseerd. (In Ode heeft Tijn Touber overigens eens een mooi essay geschreven over hoe de moderne wetenschap steeds meer inzicht probeert te verkrijgen in de niet-materiële werkelijkheid.)   Read more...

No Logo is een van die boeken die een grote indruk op me heeft gemaakt en die mijn gedachten heeft gescherpt. Ik las het tien jaar geleden toen ik me erg opwond over de gevolgen van de globalisering. (Daarover schreven we destijds een artikel in Ode.) Naomi Klein, een Canadese journaliste, had vanuit het niets een prachtig boek geschreven over hoe grote bedrijven een steeds grotere rol spelen in ons dagelijkse leven; ze oefenen zelfs invloed uit op het lesmateriaal op middelbare scholen. Klein behandelde eveneens de duistere praktijken van grote merken als Nike, McDonald’s en Shell, die dankzij de toen nog nieuwe, maar snel groeiende beweging van andersglobalisten. No Logo werd al snel de bijbel van deze beweging genoemd.

Dit weekend zag ik in de boekhandel een speciale uitgave ervan liggen – speciaal, ter gelegenheid van het tienjarig jubileum. In de nieuwe inleiding las ik vluchtig dat Absolut Vodka vorig jaar een fles op de markt heeft gebracht zonder label en zonder logo, “to manifest the idea that no matter what’s on the outside, it’s the inside that really matters.” Ook had Starbucks een koffietent geopend zonder de merknaam bovenop de gevel te hangen. Klein leek te zeggen: kijk eens, eindelijk leren doen de merken een stap opzij. Aardige voorbeelden – al heb ik toch vooral het gevoel dat die bedrijven bovenal een aardige manier hebben gevonden om heel zelfbewust en authentiek over te komen.   Read more...

Het was niet zo’n vrolijke opening over de mislukking van het innovatieplatform van de zaterdag-editie van NRC Handelsblad. ‘Aanjagen van innovatie is mislukking’. Het innovatieplatform, in 2003 opgericht om de innovatiekracht van Nederland te versterken, heeft nauwelijks iets bereikt, vertelt het nieuwsbericht.   Read more...

Dames, op zoek naar de man van je dromen? Wees groen. Volgens een volstrekt overbodig, maar daarom niet minder leuk onderzoek onder 1025 Amerikaanse mannen, vallen jongens op milieubewuste meisjes. De belangrijkste afknappers bleken meisjes die niet recyclen, het licht aanlaten en afval op straat gooien.   Read more...